La preghiera dal padron

Signor et prego, fa che stà gent a la chita ad criè
e che ancamin-o torna a travajé, perchè al me cont
an banca ancamin-a a calè, fà an manera che tut
a turna come aj'èra prima.
Se no come e faso andé stàni an crociera, e cambiè
l'aredament an t'Ia vila ad montagna, ti ët lo sas
Signor, che mi tute le duminiche e vado a mëssa, e
faso la carïtà a la cesa, e che almenu na volta a l'ani
e faso penitensa, che son an bun cristian, ma ades
a lè trop, a veulo tut, ij mei sold, la mia cà, ij mei
bin, le plise ad mia fomna, la barca che i l'ai al mar,
le mie macchine, la mia colession, ad francoboi, tut a veulo.
Pensa che a l'an fin-a crià " a mort ij padron " dime Signor,
cosa devo fé, devo forse s-capè?

Et prego Signor, giutme tì, e mi et promëtto, che con ij
sold che e vanso, et fasu fé nà bela cesa, con tanti altar
bela grossa, ma fà che a chito anpresa ad criè;
e ancamino a travajé, se nò al me cont an banca a cala
e vado tacà a sté sensa sold, e ti et lu sas che mi son
nen bon a travajè, mi e son nait sgnur, e son nèn come lor
a mi al travaj an masseria, e poi ti et lu sas mia fomna
an laseria, se a là nen le sue plise, et prego, Signor, fà
nen sciopero anche tì, giotme, e.fà che tut a torna come
come prima, se nò e son mort se a m'antoca travajé.

Ij doi mond

Aut, drit, bel, lusent, sensa an gran ad pover
tut lucid, gnanca na musca che a vola
an mond che tuti a l'han sognà e che a l'han combatu
për aveilo, tut bel drit, lucid, sensa an gran ad pover.

A marcio gnanca pì, fin-a le strà a marcio da sole
tapis rolant, che a van da na part a l'auta dlà sità
gnanca i romor as sento nen, mac an sutil ronsè
come al vol ad na mosca, tuti drit siiensios as paso
tacà sensa vëdse, a parlo nen as mio quasi fint.

Aj'è mac un, as capis nen cosa sia se òmo o dona
setà, tranquil, an t-in canton stermà che con la sguard
veujd a vëd la gent pasé, e a seugna, an mond perdù, al
sò mond, con prà, romor, gent che a rii, che a piora
la nebbia che a quata tut, e ogni tant a sà s-cianca
për dè vita a na cà, al sol che a fora e tut ad d'in
trat na splendor ad luce, ad color, ma a lè mac n'atim, e tut
a torna drit, lucid, silensioss, e trop gros per cola
cita e pòvra figura lagiù an t-cul canton

J'euj d'in cit

A sun j'euj d'in cit, che a guardu al ciel
che a vëddo le steile, e ai cheujo, e ai
seugno, an drinta ai soi euj, ëd vëdde ancora
le cose pì bele, cole che noi e l'oma masà
lor hai chërdo, a son masnà.

Le storie dal lùv, la fata e le buate, al
grij parlant, la balen-a ad Pinocchio, ma
noi ormai e soma grand, e voroma mac an mond
ad gent granda, che a vada an slà lun-a, che
ampara a combate, e masè.

Ma a son j'euj d'in cit che a volte an dan
dà pensé, a son nostri, e s-batoma për lor për an mond
miglior, an t-al mentre, forse
lo savoma nén, ij sborgnoma.

E i gavoma ij seugn, lè fòle, ij prà, ij foma
ad nueve sita, tute ëd ciman, sensa ij " batteri "
tuti convint ad fè bin për lè nostre masnà
le steile, cosa pasà, e soma già rivà, për
al rest, forse vivroma.

Ma a restù j'euj d'in cit che an guardo
e se savëjso fermese an moment, j vëddrio le
cose che j l'oma masà, la storia dal luv, la
balen-a ad Pinocchio, e nen ij baron ad buate
rote, e veujde che a coro na corsa, vers na
fin, che forse a vëddrà j'euj ad na masnà.

A Luca

Na storia ëd guera

A diso tuti « ad ricordi? la guèra? » mi sì àn
tal mè burg, che bombe, che s-ciopp, mi a cà
e l'hai ancora na scheggia, e l'ai cheujla che aj'era
ancora cauda, et ricorde, Turin a brusava.

Ecome an ricordo, e son stait sottrà an t'Ie crote
ad Cors Vinzaglio, mi e son sorti, ma mia mare
nò a lè staita lì, sota ij mung, con la mia man
streita an t'Ia soa, ecome ën ricordo col dì
quandi Turin a brusava.

Për fortun-a la guera a l'è finija, che forse
ad cose parej nà vëddroma pi nen, et t'Iu dise ti
o forse et fase come la struss, con la bioca
suttrà an t'Ia sabbia, a l'han ancora nen finì
a combato ancora tuti ij dì.

Sì forse ë vedroma pi nen Turin, piena ad feu
ed lament, e anchè perchè mi ad mare ë n'avia
una sola, ma dame d'ament, storie ad guera
se a continua parej, nen noi, ma i fieuj di
nostri fieuj, arsigo ancora da sciairene.

E a l'avran gnanca al temp d'andè an crota,
an boton, an lamp, e ciau, forse al mond
forse nen tuti, ma còì che resteran, chissà
a butran giudisi, o forse as-sgnacran torna al
boton.

Dai, beiv an bicer, lasa perde, al mond a
gira l'istess, anche con guere, ansi al pì
bel mercà, la pì bela fera a lé propi la guera
a ti l'è tocate na scheggia ancora cauda, a mi
la man freida ad mia mare, che a là nen fai
gnanca ën temp ad dime fà al brau, su beivoma
na volta, cin, cin, ansi brindisi, viva la pas.

La Cros

Va via òmo, cosa e tà spète sota stà cros
e t'aspete na vos?
va via aspeta nen tant a le muta
a parla pì nen, sa lo fèisa, ad dirìa
cosa ti et vòle nen, và òmo va per la sità
ames a la gent, ascottie a parlé cerca tra ad lor
guarda antorn, viv la lor vita
ij lor sagrin, tenta ëd trové al gust ad la vita
sòrt dal tò mond, intra an tal sò, sent al gust
ad le lacrime, al savor dal sudor, che tante volte
a bagna al lor pan, diventa òmo, cerca nen sota na
cros, al valor ad la vita, na vos che at consiglia
cercla da sul, perchè la cros, për la gent come ti a lé
sensa la vos.

Spassigiada

La neira mantlin-a ad la neuit a quata tut
e a sterma le cose che la crua luce dal sol
a fà vëdde, la neuit a sara tute le ferìe, e la
sìtà a dorm tranquila, e pasìa, ël seugn a vòl
nen ven-e, e anlura calo per la strà, e pian pian
ën buto a spassigé.

Strà deserte e tranquile, palas con ël porton sarà,
finestre distise, marciapé veujd, as pod marcé e gode
ad tant silensi, guardé le facià dij vej palas, e immaginè
che ades as doerta ël porton, e a sort
na barlandin-a con nà dama, con la facia quatà d'an vel për
nen fése conòse, e andè a n'apontament, quasi as sent al
romor di sòco dal caval.

E via pian pian, a gode ël silensi, e le còse che et paire
mai ad vëdde, ecco, setà an sal sò caval, Berto a goerna la
piasa, la giù palas real, via Pò, piasa Vitorio, illuminà
a dì, al Pò che a parla e a conta storie veje ad temp pasà
si, la mia a lé ancora nà gran sità, ma cosa che aj'è lagiù
ën feu?

An falò a s-cianca la scur, e a disegna n'ombra an sal mur
aj'é ad gent antorn, cosa a faran? E m'ausin-o a le romantic ën feu
an t'Ia neuit, e rivo tacà, e tut a meuir, ai son le scaie che a
paso la neuit, e giro le spale, e pian pian e torno andarera a
speté al sol, e mentre e torno andarera, e ringrasio la neuit
che për an moment a la fame content, a la dame l'ilusion
d'in moment, e fame vëdde le cose che ormai e l'avia dismentià
al temp ad quandi e jera masnà.

Le colpe dël servel

J'èra content col dì, j'èra an vacansa
an mudande an slà riva dal mar, tranquil
e guardava la gent a bagnesse, ij cit a gieughe
an slà spiagia, le fiëttin-e an dui tòc a piè
al sol, le barchëtte an mess al mar, pròpi nà bela giornà.

Ma d'in trat è sai gnanca al perchè, en tròvo
con nà pugnà ad sabbia, e nà stissa ad sudor
an sì laver, forse sarà al gust
salà, che a là fame fè al paragon, povròm e
l'hai dime, nà pugnà ad sabbia, na stisa ad
sudor, a l'han dite ad cose che forse mai pi
ëd l'avrie pensà.

Ausand ij'euj al ciel e l'hai vistme ancora pì
cit, mi Gioanin al tornior, al mei ad la boita
mì che en sento cheidun, e l'hai capì an t'in
moment, la mia vita, nà pugnà ad sabbia, che
a mà s-ghiava via dai dij, come al temp.

Ma a lé stait an moment, forse colpa dal caud
na corsa e giù a mòi an tal mar, come e sòrto
en bërlichu ij laver, e sento l'istess savor dal
sudor, mac ën l'ora e l'hai capì, cose che aj'èra
che an balava an tlà bioca, ogni gir dal mandrin
na minuta ad la vita, che a fasia torniora.

No forse aj'èra propi al caud, che an cusia al
servel, colpa soa, và an slà forca, e via ad
cursa fin-a ën piola, ën bel liter, e t'andormu
servel ad la forca, e doman basta mar, via forse e
torno a ruschè, parej, e l'hai gniente d'aut
da pense, si doman e torno a ruschè.

Mi, ti, përché... - 1978


Publicità

Le muraje grise dla sità, anonime,
côn j'eui dle fnestre ch'a vardô
la gent ch'a côr arbitônandsse senssa
vardesse, a smiô diversse.
Un barôn ëd manifest a rend
alegher tut côl gris, côla tristëssa
amplacà a le muraje, parei, fôrsse
për maspheré 'I gris sporch, la tristëssa.
Scriture gigantesche ch'a disô:
cômpra da mi ch'at cônven, cata sôssi,
côn nostra roba 't saras pi bel, pi
atraent, côn côsta maja 't sentrass
un pivél, côn côla machina li
tuti t'invidieran.
Daje, cômpra, pia, côn la nostra vestimenta
ël mônd të smierà menô gris... cômpra... pia...
ma l'unica cosa ch'a manca an tuta 'sta fera
l'é 'I tôch d'umanità.
Che l'om a serva propi pi niente?

Ani neuv

L'alegria, 'I gigét, i salut côntent dla gent
ch'a passa a veulô di: bôn ani.
L'auguri ch'a vola a l'é un sôl ans la
bôca 'd tuti: ani neuv, vita neuva.
Mi i sentô, setà a l'ultim taôlin tacà a la strà,
'nt la mia piola ch'a l'é 'n pò cà mia
criesse darera j'auguri, côntent,
fôrsse anche chërdend ant l'ilusiôn
ch'a sia vera, che un di nen lôntan a peussa
cambié fôrsse 'na vita; tute bale, invenssiôn
për stermé 'I pi dle volte la vrità Ch'a sia
crùa për j'aôtri i sei nen, ma për mi l'é côme
l'invenssiôn che un di la fôrtun-a a peussa
tambussé anche a la porta d'un pover... tute
bale, certament inventà da chi l'ha tanta fôrtun-a
e për nen fesse pié 'n gheuba a lô spàntia a gent
côme mi. Mesaneuit, quand ch'a sôn-rà, sarà parei
ëd j'aôtre, un di 'd pi, un ani, e am restô le stesse
cose ëd côi già passà, triste e alegre côma sôn
sempre staite. L'unica cosa ch'i sperô ch'a cambia
l'é 'I vin an poch amer e, fôrsse, l'é propi chiel
ch'am fa sente 'n pò l'amarëssa dël temp ch'a côr via.
Passiensa, chissà che 'n aôtr ani peussa nen andé mej.
Sperôma!